خداباوری در دین زرتشت

زرتشت یکی از ادیان قدیمی و شرکی است که در بین ایرانیان عموما رایج بوده, و هست.

نیرو های بنیادی

دین زرتشت, دارای ۲ نیروی بنیادیِ دوگانه, و متضاد است که خود این ۲ نیروی بنیادی نیز مخلوق خدایی دیگر به نام خدای زمان هستند!

بر پایه باورهای کهنِ زروانی و دیگر دینهای پس از آن چون مانویان «اهورامزدا و اهریمن هردو زادهٔ زروان (خدای زمان) بودند و جهان عرصه جنگ این دو نیروی نیک و بد است ولی سرانجام چیرگی در پایانِ جهان با اهورامزداست و چون اهورامزدا پاکی مطلق است بدی در او راه ندارد. پس هر آنچه که بد است اهریمنی است.» البته این سخن در هیچ جای گاهان نیست و زُروان در زبان اوستایی تنها به معنای زمان است و ارتباطی با خداوند ندارد.

در باورِ زروانیان، اهریمن برادر و رقیبِ اهورا مزدا و پسر زروان و دارای هویتی جداگانه از اهورا مزدا است.

  • روایتِ اِزنیکِ ارمنی را دربارهٔ اسطوره آفرینش ببینید در شناخت اساطیر ایران، جان هینلز، لندن ۱۹۷۵

اوستا

زمستان بدترین آسیبها را در آن جا فرود می‌آورد. (۵)

دومین سرزمین و کشور نیکی که من -اهوره‌مزدا- آفریدم, جلگه «سُغد» بود.

پس آنگاه اهریمن همه تنْ مرگ بیامد و به پتیارگی, خرَفْسْتْرِی به نام «سْکَیتْیَه» را بیافرید که مرگ در گله گاوان افگند. (۶)

سومین سرزمین و کشور نیکی که من -اهوره‌مزدا- آفریدم, «مرو» نیرومند و پاک بود.

پس آنگاه اهریمنِ همه تن مرگ بیامد و به پَتیارگی, «خواهشهایِ گناه آلود» را بیافرید. (۷)

پنجمین سرزمین و کشورِ نیکی که من -اهوره‌مزدا- آفریدم, «نسایه» در میان بلخ و مرو بود.

پس آنگاه اهریمنِ همه تن مرگ بیامد و پتیارگی, گناهِ «شست باوری» را بیافرید. (۸)

  • اَوِستا - وَندیدا فَرگَرد اول - صفحه ۶۶۰

گات ها

آن دو گوهر همزادی که در آغاز در عالم تصور پدیدار شدند یکی نیکی است و دیگری بدی در اندیشه و گفتار و کردار؛ مرد خردمند از میان این دو راستی را برخواهد گزید ولی شخص کج اندیش و نابخرد چنین نخواهد کرد و بی راهه خواهد رفت

  • گات ها ، هات 30 بند 3

اکنون درباره ی دو مینو (یا دوگوهری) که در آغاز زندگانی وجود داشته اند سخن خواهم گفت. از این دو گوهر آن یکی که پاک و مقدس بود به همزاد خویش گوهر پلید چنین گفت: هیچ گاه اندیشه و آموزش و اراده و ایمان و گفتار و کردار و وجدان ما با یکدیگر سازش نداشته و از هم جدا هستند.

  • اشتودگات - یسنا - هات 45 بند 2

اکنون از بهترین هدف و آمال زندگی سخن خواهم گفت و حقیقتی را که در پرتو اشـا دریافته ام بیان خواهم داشت و آن اینکه آیین زندگی همراه با راستی را مـزدا -خدای یکتا و دانا- مقرر فرمود: پروردگاری که سرچشمه ی منش نیک و فعال است و [آرمئیتی] ایمان و محبت, دختر نیکوکار او بشمار می رود. اهـورای از همه چیـز آگاه را هرگـز نتوان فریفتن.

  • اشتودگات - یسنا - هات 45 بند 4

سپنتا مینو

سِپَنتا مَینو, یکی از نیرو های بنیادی و مثبت است که مقابل نیروی شر و منفی است.

انگره مینو یا اهریمن

اَنگِرِه‌مَینیو, یا اهریمن, نیروی بنیادی, و خدای مقابل و همزادِ سپنتا مَنِیو است.

بر اساسِ کتابِ بندهشن, فصل اول, که در اواخر دوره ساسانیان نوشته شده، نیروی مخالفِ اهورامزدا و زایندهٔ بدی‌ها را اهریمن معرفی می‌کند.

comments