رونویسی یا transcription در یاخته ها چیست
رو نویسی, به انگلیسی transcription, فرآیندی پیوسته و سه مرحلهای برای تولید RNA یا رشته رمز گذار از روی یک قطاع از یک رشته DNA به نام «رشته الگو» میباشد.
رو نویسی, از توالی بعد از «راه انداز» به انگلیسی activator آغاز, و تا پیش از «توالی پایانی» یا «رمز پایان» ادامه مییابد؛ تولی های میان راه انداز و رمز پایان میتوانند یک یا چند ژن باشند.
از روی «راه انداز» و «رمز پایان» رو نویسی نمیشود زیرا بخشی از ژن نیتسند.
رنا میتواند حاصل رو نویسی یک یا چند ژن باشد, یا به عبارت دیگر, تک ژنی یا چند ژنی باشد.
مراحل
آغاز
طویل شدن
پایان
ساختار پر مانند
{style=text-align:center;}
در صورت همزمانی رونویسی از یک ژن, رنا بسپاراز ها, با RNA ایجاد شده, ساختاری پر مانند ایجاد میکنند.
همه رنابسپاراز ها در یک ساختار پر مانند, از یک نوع هستند.
اگر جهت پر ها مثل هم باشد, رشته «الگو», و رشته «رمز گذار» نیز مثل هم است.
در توالی بین ژنی میتوان «هیچ» یا حداکثر ۲ راه انداز مشاهده کرد.
انواع یاخته
یوکاریوت ها
در هسته یوکاریوت ها, برای ساخت هر RNA, یک نوع آنزیم وجود دارد.
- رنا بسپاراز ۱: رِنایِ رِنا تَنی
- رنا بسپاراز ۲: رِنایِ پیک
- رنا بسپاراز ۳: رِنایِ ناقِل
در میتوکندری و دیسه یوکاریوت ها, یک آنزیم توان ساخت انواع RNA را به مانند پروکاریوت ها دارد.
پروکاریوت ها
در پروکاریوت ها (باکتری ها), تنها ۱ رنا بسپاراز برای تولید انواع رنا وجود دارد.
The transcription bubble is created differently by each polymerase, with TFIIH using its helicase activity to “melt” the duplex DNA apart in eukaryotes, where the helicase activity is not required in prokaryotes.
پیرایش
پیرایش رونوشت, به انگلیسی splicing, پروسهای است که در آن mRNA نا بالغ به mRNA بالغ تبدیل میشود, و تنها در یاخته های یوکاریوتی مشاهده میشود.