چرا خداوند یگانه است

در مقالات پیشین, ثابت کردیم که خداوند واجب الوجود, علت العلل (علت اولیه), ازلی, قائم به ذات, و ناظم و خالق است, اما سوالی که مطرح می‌شود این است که چرا این علت العلل و قائم به ذات باید یگانه و یکتا باشد؟

تیغ اوکام

طبق قاعده حلّ مسئله تیغ اوکام, به انگلیسی occam's razor, مجموعه توضیحِ یک مسئله, در خود, باید کمترین عضو را داشته باشد؛ اگر علَّت العلل را بپذیریم, پیچیده کردن علَّت العلل, و مرکب کردن آن, مخالف قاعده تیغ اوکام خواهد بود.

امکان تناقض

اگر بپذیریم که برای پیدایش جهان هستی, بیش از ۱ علَّت العلل و قائم به ذاتِ واجب الوجود وجود دارد, علَّت العلل ها باید بتوانند مخالف یک دیگر نیز ایجاد نیرو کنند که جمع آن ها هیچ مطلق یا تناقض را ممکن می‌کند.

بی‌نظمی و آشوب

اگر بپذیریم بیش از یک علَّت العلل مختار وجود دارد, هرکدام جهان هستی را به یک سو هدایَت خواهد کرد, و این موجِب آشوب و بی‌نظمی خواهد بود.

اگه همه علت ها همیشه اراده موافق داشته باشند, دیگر چند علت نیست بلکه یک علت است.

نیازمند علت بودن تعداد

اگر بگوییم که مثلا ۳ علت العلل و واجب الوجود وجود دارد, دوباره سوالی طرح می‌شود, و آن این است که چرا ۳ علت الل و واجب الوجود؟ وجود تعداد و وجود موجودات مرکب خود نیازمند توضیح و علت و دلیل هستند, اما تنها مفهوم وجود است که پایه ای و بدیهی و لازم و بدون دلیل است, و اگر بپذیریم که مفهوم وجود از خود علت العلل و واجب الوجود است, دیگر نیازمند شرح تعداد نیستیم زیرا دیگر تعدادی مطرح نیست و فقط مفهوم وجود است.

comments