گامت نویسی عبارت است از محاسبه گامت های ممکن, و رسم آنها که دارای فرمول ها و روش های مشخص است.

محاسبه گامت ها

در تقسیم کاستمان برخی جانداران، مثل ملخ نر, عدد کروموزومی, می‌تواند فرد باشد.

مستقل بودن ژن ها

هر جاندار به تعداد $2^n$ حالت گامِت تولید می‌کند به طوری که an = c است.

اگر قرار بود از روی الل ها n را حساب کنیم, آن را برابر با تعداد مجموعه ژن های هتروزیگوت است زیرا اگر هموزیگوت باشند, در همه گامت ها یک نوع است.

پیوسته بودن ژن ها

تعداد انواع گامتها در صورت پيوسته بودن, یا به عبارت دیگر, روی یک کروموزوم بودن, و وجود حداقل یک مجموعه ژنتی هتروزیگوت, هميشه برابر ۲ است زیرا یا به یک یاخته برده می‌شوند, یا به یاخته دیگر.

اگر کراسینگ اور رخ دهد، ژن ها دیگر پیوسته به حساب نمی‌آیند, و n برابر با عدد هاپلوئیدی یا اعضای یک مجموعه کروموزومی خواهد بود.

در صورت هموزیگوت بودن همه ژن ها, تعداد انواع گامِت ها برابر ۱ است زیرا همه حالت مثل هم هستند.

نوشتن گامت ها

روش درختی

در روش درختی، الل های یک ژن، ۲ شاخه اول درخت را ایجاد می‌کنند، و الل های ژن بعد، ۲ شاخه جدید به درخت می‌افزایند.

مثلا برای AaBbDd

ابتدا ۲ شاخه داریم

• A
• a

سپس

• AB
• Ab
• aB
• ab

و در نهایت

• ABD
• ABd
• AbD
• Abd
• aBD
• aBd
• abD
• abd

روش سریع

در این روش، ابتدا $2^n\over{2}$ بار یا $2^{n-1}$ بار، کروموزوم پدر و مادر را تکرار می‌کنیم، سپس عدد قبل را نصف می‌کنیم، و به تعداد آن، جفت کروموزوم بعد را تکرار می‌کنیم؛ این کار را تا کروموزوم آخر انجام می‌دهیم.

مثلا برای «AaBbDd» ما $2^n$ یا ۸ حالت خواهیم داشت که $2^n\over{2^s}$ بار در هر مرحله کروموزوم ها را تکرار میکنیم تا انتهاء.

سوال

تعداد گامت های ممکن در کدام گزینه بیشتر است؟

• $AaBB{Rw\over{MN}}$ ✔
• $AaBb{RR\over{MM}}$ ✖

دو درخت بلوط، با ژنوتیپ های «AABbEe» و «AaBBEE», در مجموع، چند نوع گامِت می‌توانند تولید کنند؟

• ۵ ✔
• ۳ ✖
• ۶ ✖
• ۴ ✖

احتمال پیدایش گامت ASR از مردی با ژنوتیپ $Aa{SR\over{sW}}$ به دنبال میوز های متعدد، چند درصد است؟ (بدون گراسینگ اور)

• ۲۵٪ ✔
• ۵۰٪ ✖
• ۷۵٪ ✖
• ۱۰۰٪ ✖

فردی با ژن های پیوستهِ «AaBBCcDd», در صورت وقوع کراسینگ اُوِر, چند نوع گامت تولید می‌کند؟

• ۸ ✔
• ۴ ✖
• ۲ ✖
• ۱ ✖

پیوند ها

• آموزش زیست شناسی